Hoe laat je onderwijs en samenleving op elkaar aansluiten?

Wat mij betreft beperkt onze taak zich niet tot de wetenschap,” zegt Bas, “maar moeten we met onze kennis ook aansluiten bij de vraagstukken die leven in de maatschappij en hoe we daarin dienstbaar kunnen zijn. Niet dat we daar meteen van alles kunnen gaan oplossen, maar we kunnen zeker de fundamentele wetenschappelijke vraagstukken koppelen aan de brede vraagstukken die in de maatschappij leven. Dat was voor mij ook de drijfveer om impactgedreven onderwijs te helpen ontwikkelen: kijken hoe we als faculteit en universiteit kunnen samenwerken met maatschappelijke partners. Daarbij geloof ik sterk in nederigheid. We geven geen pasklare oplossingen en we weten het ook niet beter.”

De universiteit is de laatste vijftig jaar druk bezig geweest met zenden: kijk eens wat wij allemaal kunnen doen en uitvogelen. Bas: “Maar we hebben ons te weinig afgevraagd: hebben jullie ook daar daadwerkelijk iets aan? En is ons abstracte model eigenlijk wel implementeerbaar voor iedereen? We zetten er de laatste jaren stevig op in om dat te verbeteren en er valt volgens mij veel winst te behalen als we dat op een goede manier doen.” 

“Uitgangspunt is: als we naar Rotterdam kijken, welke problemen leven daar, met welke maatschappelijke partners kunnen we samenwerken en welke onderwerpen zijn voor ons als universiteit van belang? Dat is een heel complex proces, omdat je veel mensen spreekt en ook volop feedback en suggesties krijgt. Bovendien moet worden geschakeld tussen diverse faculteiten, want bij de grote sociaal-maatschappelijke dilemma’s spelen verschillende disciplines een rol. Is het een sociologisch vraagstuk? Zit er een economische component aan? Zien we een bedrijfskundige relatie? Hebben we nog met wet- en regelgeving te maken? Het projectteam Impact at the Core snapt heel goed waar de disciplines samenkomen en welke mensen je moet samenbrengen. Op dat vlak hebben we de laatste jaren al veel gedaan, en het is natuurlijk ook projectontwikkeling van de lange adem.”

Wetenschappers zijn getraind om goed te onderzoeken, maar niet altijd om de juiste partners te vinden. Wie iets voor Rotterdam wil doen, krijgt daar zeker mee te maken. Bas: “We kunnen wel aangeven wat we willen, maar hoe gaan we daarmee aan de slag? Bij elk traject is het fijn om samen te werken met mensen die er serieus verstand van hebben. Veel wetenschappers hebben geen achtergrond in de wijk en dat maakt de stap naar samenwerking lastiger. Met een intermediair zoals het project Erasmus Verbindt heb je een partij die ook nog eens heel goed nadenkt over hoe je zaken moet aanvliegen. Op die manier blijft onderwijs niet abstract, maar krijgt het een hele concrete toepassing. En vanuit de ‘lessons learned’ kun je vervolgens ook het onderwijs weer aanpassen. Zo genereren we ook prima ideeën over casuïstiek, hoe we met bepaalde partners cases kunnen maken, zodat alles relevant is voor de studenten én de samenleving. Door stakeholdermanagement vanuit de EUR wordt voor geschikte partners gezorgd, daarmee nemen ze een deel van de zorgen van wetenschappers weg en geven ze grenzen
en kaders aan: dit kan wel, dat kan niet.”

De EUR houdt ook naar 2030 toe aandacht voor impactgedreven onderwijs. Wij hebben nog allerlei doelen. De ondersteuning in de afgelopen jaren was zeer waardevol. Zolang we in onze comfortzone blijven, staan we stil. Ik begrijp wel dat het onwennig kan zijn om eruit te stappen en dat het voor sommige mensen zelfs ronduit eng en spannend is. Maar die drempels moeten gewoon weg, dan volgt de rest vanzelf.”